รายงาน  มติชนรายวัน  วันที่ 13 มีนาคม พ.ศ. 2547 ปีที่ 27 ฉบับที่ 9500

หลังจากเปิดให้ประชาชนมาลงทะเบียนเพื่อแก้ปัญหาความยากจนและสังคม ปรากฏว่าเมื่อครบกำหนด มีผู้มาลงทะเบียน 7.5 ล้านคน ซึ่งนายกรัฐมนตรีได้เปิดประชุมผู้ว่าฯทั่วประเทศเพื่อลงมือปฎิบัติตามแผนแก้จนแบบบูรณาการแล้ว คาดว่าจะใช้งบประมาณ 4 แสนล้านบาท หรือเฉลี่ยหัวละ 5 หมื่นบาท โดยย้ำว่าเป็นค่าใช้จ่ายที่ถูกมาก

หมายเหตุ - พ.ต.ท.ทักษิณ ชินวัตร นายกรัฐมนตรี กล่าวในเวทีสรุปการมอบนโยบายการแก้ปัญหาสังคมและความยากจนเชิงบูรณาการ เพื่อเตรียมความพร้อมแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนและความยากจนของประชาชน เมื่อวันที่ 12 มีนาคม ที่โรงแรมรามาการ์เดนส์

วันนี้ผมดีใจมากที่รอวันนี้มานาน เราจะได้เห็นภาพเพื่อเราจะได้รู้ว่าเราจะแก้ปัญหาอย่างไร ทุกวันนี้เรามองเห็นว่าตัวเลขที่ประชาชนบอกกับเราว่ามีจำนวนเท่าไหร่ ในเรื่องอดีตเป็นเรื่องของการเดา ซึ่งคนจนจริงๆ อาจจะไม่กล้ามา เราจะเช็กโดยกระบวนการประชาคม โดยผู้นำชุมชนชาวบ้านก็จะทราบรายครอบครัว อันไหนตกหล่นจะได้แก้ไข

ผมอยากจะเรียนว่าบทบาทของภาครัฐมี 3 ส่วน

1.เอาภาคประชาชนมาเจอกัน

2.เป็นผู้ประสานด้านอุปสงค์ อุปทาน มาเจอกัน เป็นผู้อำนวยความสะดวก

3.เป็นสปอนเซอร์ ภาครัฐต้องเป็นผู้สนับสนุน

วันนี้ท่านเห็นตัวเลขเจ็ดล้านห้าแสนกว่าคน อาจจะมีการแจ้งซ้ำได้ แต่ประชาคมสามารถจัดตัวเลขได้ ถ้าเจ็ดล้านห้าแสนคน สมมติว่าเรามีค่าใช้จ่ายเพื่อนำไปสู่การมีปัจจัย 4 ให้ครบ และสามารถรักษาไว้อย่างยั่งยืนได้ ถ้าห้าหมื่นบาทต่อราย 8 ล้านคน คือใช้ 4 แสนล้าน ภาครัฐใช้ 4 แสนล้าน เพื่อให้มีปัจจัย 4 ครบ สร้างให้เขาเป็นคนเริ่มต้นเราใช้เงิน 4 แสนล้าน การขับเคลื่อนมีภาคเอกชนเข้ามาเกี่ยวข้อง การแก้ไขปัญหาความยากจนไม่ยาก

เรื่องการสร้างผู้ประกอบการ สิ่งหนึ่งที่ผู้ประกอบการรายย่อยเข้ามาเสริมการดำเนินการธุรกิจของเขา จะมีเครือข่ายสนับสนุนเป็นผู้ประกอบการรายใหม่เพิ่มขึ้น 5 หมื่นราย จะมีการจ้างงานรายละ 10 คน เพิ่มขึ้น 5 แสนคน

เรื่องที่ 2 การประชุมคณะรัฐมนตรีสัญจรที่จังหวัดนครพนม เราจะให้มีปลัดอำเภอประจำตำบล ต้องมีให้ครบทุกตำบล ปลัดอำเภอประจำตำบล 1 คน รับผิดชอบ 1 ตำบล ถ้ามีไม่ครบก็จะได้ครบทุกตำบล มีส่วนราชการ เช่น พัฒนากร เกษตร ทำงานร่วมกับภาคประชาชน รู้จักทุกครัวเรือน จะได้รู้ว่ามีใครอยู่บ้าง เพื่อจะได้วิเคราะห์รายครัวเรือน แก้ไขปัญหาให้รายครัวเรือน

เรื่องปฏิรูปที่ดินทำการเกษตร การทำเกษตรแล้วขาดทุน ทำลายสิ่งแวดล้อม ก็จะเปลี่ยนให้เพื่อให้ช่วยตนเองได้ ในที่สุดแล้วประชาชนมีที่อยู่อาศัย ที่ดิน และทุน มีอาชีพ มีงาน มีผลผลิต และก็ขายได้ กระทรวงทั้งหลายจะอยู่เฉยไม่ได้ เพราะเรารู้ปัญหาแล้ว จากนี้ไป 5 ปี ต้องแก้ไข

เรื่องการกระตุ้นการบริโภคจะช่วยทุกอย่างที่อยู่ในสังคมและเชื่อมโยงกันทั้งระบบ ท่านใส่เงินไปแสนล้าน ปีหน้าแสนล้านคืนมา ก่อให้เกิดกำลังซื้อ ให้เกิดการหมุนเวียนทางเศรษฐกิจขึ้น ผมจึงไม่ห่วงเรื่องงบประมาณ ปีนี้เป็นปีแรกที่มีการจัดตั้งงบประมาณแบบสมดุล อาจจะเกินดุล ซึ่งจะนำส่วนนี้มาแก้ไขปัญหาความยากจน

เรื่องหนี้สิน หนี้นอกระบบ ในเบื้องต้นต้องดูที่เจ้าหนี้มีกี่ราย ต้องดูว่าลดหนี้ได้ไหม เพราะดอกเบี้ยแพงลดให้เท่ากัน และเอาหนี้ก้อนนั้นโอนมาเป็นหนี้ของรัฐ ผ่อนระยะยาว ตามศักยภาพของเขา ในแต่ละปัญหาไม่เหมือนกัน กรณีหนี้นอกระบบ เจรจาเจ้าหนี้เพื่อลดหนี้แล้วเหลือเท่าไหร่ เอาหนี้ที่ลดแล้วไปจัดในสถาบันการเงินรัฐ แล้วให้ประชาชนเอาเงินของรัฐไปชำระหนี้นอกระบบก่อน แล้วมาผ่อนกับภาครัฐ จะได้ขยายเวลา

ผวจ.ต้องดูตัวเนื้อปัญหากับภาคพื้นที่ ผวจ. ต้องรู้ปัญหาในพื้นที่ของท่าน และแต่ละปัญหาก็มีเจ้าภาพ ผมมองทุกปัญหาในพื้นที่ของท่าน ท่านจะต้องตั้งเจ้าภาพรายปัญหา เพื่อจะได้รู้ปัญหารายจังหวัด เราดูปัญหารายสาขาและปัญหาเฉพาะพื้นที่ ดูในระดับหมู่บ้าน ตำบล อำเภอ จังหวัด และทั้งประเทศ ข้าราชการที่ทำงานหนักเราจะเพิ่มเงินเดือนตั้งแต่ เม.ย.เป็นต้นไป บ้านเมืองมีวิกฤต เราต้องทำงานหนัก เมื่อแก้ปัญหาเสร็จ การขึ้นเงินเดือนครั้งนี้เป็นครั้งแรก การปรับเงินเดือนต่อไป อาจไม่ต้องรอถึง 5 ปี เราต้องไปแก้ปัญหาความยากจนให้ประชาชนก่อน

เรื่องที่ดินขอย้ำ ผมได้ทำพร้อมกับเรื่องของการแจกเอกสารสิทธิ เรื่องการเปลี่ยนสินทรัพย์เป็นทุน ต้องสามารถที่จะขยายได้ ระบบทุนนิยมไม่มีการที่จะสร้างความมั่งคั่งของครอบครัวได้ สิ่งที่เราเห็นทั้งหมดวันนี้คือตะกอนของความไม่สมดุลของการบริหาร คือเราได้ใช้เงินทุนสร้างความมั่นคงในเมือง แต่ละเลยชนบท ในที่สุดครอบครัวล่มสลาย เรากำลังไปช่วย เช่น กองทุนหมู่บ้าน เรื่องภาษี เพราะเมื่อก่อนนี้เราต้องเข้าใจว่าการบังคับ กม.ของประเทศอ่อนแอ นายทุนใช้คนจนไม่บุกรุกที่ หลายคนได้เอกสารสิทธิไปถูกต้องแล้ว ที่ดินรัฐ 2.8 ล้านไร่ เป็นที่ถูกครอบครองมาก ให้ผู้ที่ครอบครองอยู่ในปัจจุบัน เราต้องการให้เขาครอบครองเพื่อที่อยู่อาศัย ทำกิน ไม่ใช่ครอบครองเพื่อสร้างความร่ำรวย มั่งคั่ง โดยเอาเปรียบคนอื่นๆ โดยให้เอกสารสิทธิ การครอบครองที่ดินไม่ทำประโยชน์เราจะต้องเสียภาษีอัตราก้าวหน้า จนกว่าคุณจะนำที่ดินมาใช้ประโยชน์ เราต้องการทำให้ที่ดินทำอะไร ใส่อะไร ก็จะต้องให้เกิดประโยชน์ออกมา คนที่มีหน้าที่ทำตาม กม.ไม่ทำต้องมีความผิดตาม กม. ต้องการให้ประชาชนทำมาหากินอย่างถูกต้อง

เรื่องที่ดินเพื่ออยู่อาศัย ต้องดำเนินการ รีบแก้ไข เมื่อให้ที่ดินทำกินแล้วคนจนเมืองยังต้องทำงาน ยังต้องทำบ้านเอื้ออาทร และบ้านมั่นคง จำนวนหมื่นล้านยูนิต

เรื่องนักเรียน นักศึกษาอยากมีงานทำ ต้องการให้เด็กใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์ เรื่องของกีฬา ตลาดศิลปะ เราทำไปพร้อมกันทุกๆ มิติ ปลดปล่อยศักยภาพของมนุษย์ทุกรูปแบบ

เรื่องคนเร่ร่อน เป็นเรื่องหนึ่งที่เราจะต้องช่วยกัน เพราะคนเหล่านี้บางคนอาจไม่มีปัญญาที่จะให้มีที่อยู่ อาจจะต้องมีแคมป์ให้อยู่ แทนที่จะไปอยู่สนามหลวง งบประมาณมีแต่ไม่ได้มีแบบที่จะเอาไปฟุ่มเฟือย ใช้เท่าที่จำเป็น จำเป็นเท่าไหร่เราจะหาให้ได้ เราไม่ได้ร่ำรวย เราไม่มีเวลาฟุ้งเฟ้อ ขั้นตอนนี้เป็นขั้นตอนแรกที่เราต้องการข้อมูลที่ละเอียดชัดเจน เป็นขั้นตอนที่สำคัญที่สุด ถ้าขั้นตอนนี้สำเร็จขั้นตอนต่อไปง่าย มองปัญหาและเริ่มแก้

เราจะต้องอาศัยกระทรวงที่เป็นกระทรวงเศรษฐกิจทั้งหลาย การปรับโครงสร้างทางเศรษฐกิจ เราจะต้องยอมอุดหนุนรายได้ที่หายไประหว่างการเปลี่ยนถ่าย แต่เรื่องอย่างนี้ต้องมีบุคคลที่ชัดเจน ต้องอย่าให้มีการคอร์รัปชั่น ให้เอาใจใส่เป็นพิเศษ เพราะเขาจน เขาลำบากมานานแล้ว กระทรวงการคลังมีกลไกของตนเองอยู่ เป็นตัวที่ช่วยทุนได้

กระทรวงมหาดไทย การนำเอาคนในชุมชนหนึ่งร่วมกันทำกิจกรรมอย่างใดอย่างหนึ่งเพื่อให้เกิดรายได้ ใช้แรงงาน ใช้สิ่งที่อยู่ในชุมชนเพื่อสร้างรายได้ร่วมกันเพื่อสร้างปรัชญา ทุกแห่งจะถูกบริโภคโดยท้องถิ่นหรือใกล้เคียง แล้วหลังจากนั้นจึงเข้าไปในชุมชนที่ไกลกว่าหรือแลกสินค้าข้ามเขต และถ้าเพิ่มขึ้นก็จะเปลี่ยนเป็นการส่งออก ส่วนราชการทั้งหลายเป็นที่พึ่งช่วยให้ประชาชนมีงานทำและรายได้เพิ่มขึ้น มีหลายกระทรวงที่ช่วยกันอยู่ทุกวันนี้ สามารถช่วยสร้างอาชีพได้

การจ้างงานสาธารณะ เราพอจะขยายได้ หลายอย่างเราสามารถเอานักเรียน นักศึกษามาช่วยได้ โดยการจ้างงานช่วงปิดเทอม เราได้แก้ไขกฎหมายต่างๆ เพื่อให้ นักเรียนสามารถทำงานนอกเวลาได้ ยังสามารถของบฯกลางเพื่อที่จะสามารถนำมาแก้ไขตามนโยบายได้ทั้งหมด

ปัญหาระยะสั้นที่แก้ได้ในระดับจังหวัดให้แก้เลย ปัญหาที่ต้องแก้ทั้งระบบ ทำการปรับโครงสร้าง ปรับเปลี่ยนเจ้าหนี้ใหม่ จัดตารางการชำระใหม่ ขอให้เสร็จ พ.ศ.นี้ ส่วนเรื่องของความต้องการที่อยู่อาศัย ขอให้การเคหะกับกระทรวงมหาดไทย ร่วมกันแก้ไข ไม่ให้สร้างสะเปะสะปะ สร้างในจุดที่ควรสร้าง ต่อไปเราจะได้สร้างถูกที่ถูกทางให้ภาคเอกชนเข้ามาช่วย

บุคคลที่เคยประกอบอาชีพผิดกฎหมาย ต้องขอให้ช่วยเป็นการด่วน เราต้องหาทางออกที่ถูกต้องให้เขาเพราะเขาอุตส่าห์เดินเข้าบอกแล้ว เปิดเผยตัวเองแล้ว ให้ช่วยหาอาชีพใหม่ให้เขา เพื่อที่จะไม่ให้เขาเดินกลับไปหาอาชีพเดิมอีก ขอให้ทำเป็นเรื่องแรก

เรื่องถูกหลอกลวง การสอบสวน พบว่าเป็นการหลอกลวงจริง การดำเนินคดีก็ว่าไป การบรรเทาความเดือดร้อนต้องมีด้วย

ผู้ว่าราชการจังหวัดต้องใช้ดุลพินิจ รัฐบาลมีงบประมาณช่วย ยินดีช่วย 1.การจับกุม 2.การแก้ไขปัญหาในภาพรวม 3.สภาพความเป็นจริงว่าชีวิตเขาแย่ ควรให้โอกาสเขาในการฟื้นตัวใหม่ทำอย่างไร รัฐบาลพร้อมที่จะช่วยขอให้ท่านเป็นเจ้าภาพ

ผลสุดท้ายต้องกลับมาที่บรรดาผู้มีอิทธิพลทั้งหลาย

เราต้องทำงานโดยไม่ลูบหน้าปะจมูก ต่อไปนี้การเมืองถ้าผมแพ้เลือกตั้ง เพราะปราบผู้มีอิทธิพล ก็ให้มันรู้ไป เราต้องทำงานไม่เกรงกลัวผู้มีอิทธิพล ท่านผู้ว่าราชการจังหวัดอย่าได้เกรงใจ ไม่ว่าท่านผู้ใดจะเป็นคนสนิทของ ส.ส.พรรคไทยรักไทย ถ้าเขาเลิกอย่ากลั่นเกรง ยกเว้นคนที่ดำเนินคดีไปแล้ว คนมีอิทธิพลบางทีก็ไม่ใหญ่มากนัก ควรจะดูหน่อย เพื่อช่วยชาวบ้านชูคอหน่อย

ทั้งหมดทั้ง 7 ข้อ ผมพูดหมดแล้ว ที่สำคัญคือ ปัญหาเรื่องที่ดิน ที่อยู่อาศัย ทั้ง 3 ข้อ เป็นข้อหลักๆ เราต้องสร้างเป็นโครงการให้เขายืนอยู่บนลำแข้งเขาได้ ให้ยั่งยืนที่สุด และที่สำคัญที่ผมพูดคือถ้าสามารถมีปลัดอำเภอประจำตำบลทุกตำบล และจะต้องมีเจ้าภาพรายตำบล รวมกับเจ้าภาพภาคประชาชนและภาคเอกชนเข้าไปดูรายครัวเรือนแล้ว การแก้ปัญหาจะบูรณาการเป็นครัวเรือน นั่นคือการบูรณาการปัญหารายครัวเรือน เพราะจะเห็นทั้งหมด บ้านที่อยู่กันกี่คน มีพ่อแม่เป็นอัมพาตต้องเข้าไปดูแล มีสถานที่บำบัดก็ว่ากันไป เพราะฉะนั้นจะแก้ปัญหารายครัวเรือน จะให้กำลังใจพวกท่าน เพราะว่างานข้างหน้าหนักและยาก แต่ว่าไม่ไกลเกินมือพวกเรา

ก็หวังว่า การประชุม ณ วันนี้จะเป็นการคิกออฟ(เตะลูก) การแก้ปัญหาครั้งสำคัญของประเทศ และจะเป็นอะไรที่เป็นประวัติศาสตร์ในชีวิตของประเทศ และจะได้เอาความยากจนพ้นจากแผ่นดินไทย

หน้า 2